Lưới vây

Lưới vây (hay còn gọi là lưới bao, lưới rút, lưới rút chì) cũng là một trong những ngư cụ phổ biến hiện nay ở các vùng ven biển nước ta. Tuy mới phát triển sau 1975 ở ĐBSCL, nhưng sản lượng khai thác do nghề này mang lại đứng hàng thứ ba sau lưới kéo và lưới rê. Lưới vây khác lưới lưới kéo, lưới rê ở chổ ngư cụ này chỉ chuyên khai thác các loài cá , tôm đi thành đàn lớn với kích thước cá tương đối đồng đều và thuần loài. Do vậy sản phẩm do lưới vây mang lại rất thuận lợi cho công nghiệp chế biến cá.

Để hiểu rõ lưới vây ta sẽ xem xét nguyên lý đánh bắt, cấu tạo lưới vây và kỹ thuật khai thác.

Nguyên lý đánh bắt lưới vây

Lưới vây khác với lưới rùng (lưới rùng được thả từ bờ và kéo lên bờ) và lưới quây (lưới quây thả bao vây đàn cá rồi xua cá đóng vào). Sự khác biệt của lưới vây qua nguyên lý đánh bắt sau:

Lưới vây đánh bắt theo nguyên lý lọc nước bắt cá, lưới vây được thả từ tàu và kéo lên tàu. Lưới vây chuyên đánh cá đi thành đàn và chỉ thả lưới đến một độ sâu nhất định nào đó
Cấu tạo lưới vây

Cấu tạo lưới vây bao gồm 2 phần cơ bản là: Cấu tạo vàng lưới vây và phụ tùng cho lưới vây.
Cánh lưới
Cánh lưới vây có tác dụng bao vây, lùa cá vào thân và tùng. Với chức năng như vậy nên người ta thường thiết kế cánh lưới chiếm chiều dài rất lớn so với thân và tùng. Thông thường chiều dài phần cánh lưới chiếm 3/5 chiều dài toàn bộ vàng lưới.

Để giảm lực cản và tiết kiệm nguyên vật liệu lưới cho phần cánh, người ta thường chọn kích thước mắt lưới phần cánh là nhỏ nhất và độ thô chỉ lưới phần cánh là lớn nhất so với thân lưới và tùng lưới.

Tuy nhiên ở cá lưới vây thủ công, người ta thường chỉ chọn kích thước mắt lưới và độ thô chỉ lưới gần như giống nhau cho toàn bộ vàng lưới.

Thân lưới
Thân lưới có nhiệm vụ tiếp tục bao vây và lùa cá vào tùng lưới. Chiều dài thân lưới thường chiếm 1/5 - 2/5 chiều dài vàng lưới.

Kích thước mắt lưới phần thân thì nhỏ hơn kích thước mắt lưới phần cánh và lớn hơn kích thước mắt lưới phần tùng, còn độ thô chỉ lưới phần phân thì ngược lại.

Tuy nhiên ở một số lưới vây đơn giản, có chiều dài ngắn, người ta thường chọn kích thước mắt lưới phần thân thì tương tự kích thước mắt lưới và độ thô chỉ lưới phần tùng.

Chú ý là trong lắp ráp lưới cho phần thân vá cánh, người ta thường lắp ráp tấm lưới theo chiều ngang, có hệ số rút gọn ngang lớn, nhằm tăng cường sức chịu lực cho tấm lưới, do bởi phần thân vá cánh chịu lực kéo ngang là chủ yếu.

Tùng lưới
Tùng lưới là phần giữ cá và bắt cá. Ở phần này cá có xu hướng thoát ra là mạnh nhất, nên để tăng cường khả năng giữ và không cho cá đóng vào mắt lưới, người ta thường thiết kế sao cho kích thước mắt lưới phần tùng là nhỏ nhất và độ thô chỉ lưới là lớn nhất so với phần thân và cánh.

Chiều dài lưới phần tùng phải đảm bảo đủ sức chứa khối lượng cá mà ta dự tính ban đầu khi thiết kế lưới vây cho một đối tượng khai thác nào đó, thông thường chiếm 1/5 chiều dài vàng lưới.

Ngược với lắp ráp lưới phần cánh, trong lắp ráp lưới cho phần tùng người ta thường lắp ráp tấm lưới theo chiều dọc, có hệ số rút gọn ngang nhỏ, nhằm tăng cường sức chịu lực cho tấm lưới do bởi phần này chịu lực kéo dọc là chủ yếu.

< Trở lại